İran'daki Razi yatırımı ile dikkatleri çeken Türk gübre sektörünün önde gelen oyuncularından Gübretaş, Tunus hükümetinin Fosfat Madenlerinin işlenerek kimyevi gübre elde edilmesi yatırımı için açtığı ihalede ön yeterliliği aldı.
Dünya Gazetesi'nin haberine göre, Dünya gübre sektörünün önde gelen oyuncuları Brezilya, Hindistan ve Çinli rakiplerle ön yeterliliği alan şirket şimdi ön fizibilite çalışmalarını sürdürüyor. İhalenin yıl sonuna kadar sonuçlandırılması beklenirken yatırımın toplam tahmini bedeli için 1.2 milyar dolar telaffuz ediliyor. Gübretaş, eğer ihaleyi kazanırsa hammadde kaynaklan açısından kendisine yeni bir sac ayağı da oluşturmuş olacak. Gübretaş Genel Müdürü Mehmet Koca, sektörün ana hammaddelerinin azot, fosfat ve potasyum olduğunu belirterek azota İran'da yaptıkları Razi yatımıı ile ulaştıklarını, fosfat için de Kuzey Afrika'da aradıklarıyatırım fırsatını Tunus'ta bulduklarım açıkladı. Global bir oyuncu olmak istediklerini ve bu nedenle fırsatları gözlediklerini telaffuz ettiklerini belirten Koca, "Yatırım arayışlarımızı seslendiriyorduk. Türk gübre sektörü dışa bağımlı. Razi ile uluslararası bir oyuncu olduk. Etkinliğimizi arttırmak içinde arayışlarımızı sürdürdük. Bu sırada da Tunus'ta özelleştirme çalışmaları sırasında çıkan bu fırsatı da değerlendirdik ve açılan ihalede ön yeterliliği aldık" dedi. Mehmet Koca'nın verdiği bilgiye göre ihaleyi kazanan şirket Tunus hükümeti ile ortaklaşa madenleri işletip kimyevî gübre fabrikası kuracak. Böylece Razi'de hazır tesisi alan Gübretaş ülkeye 'sıfırdan doğrudan yatırım' yapmış olacak. Yapılacak yatırım sonucu ortaya çıkacak işletmede 4.5 milyon ton fosfat kayası işlenecek, 1 milyon ton fosforik asit üretecek, 660 milyon DAP, 360 bin ton TSP fabrikası ile tüm lojistik alt yapı ve liman kurulumunu gerçekleştirecek. SRA Ourtane adı verilen proje Tunus'un Kef bölgesinde olacak. Bir çok yatırımcının katıldığı ihalede Gübretaş ile birlikte sektörün önde gelen Brezilya, Hindistan ve Çinli firmalarla ön yeterlilik aldığını da ifade eden Koca, şimdi Tunus hükümeti tarafından gönderilen şartname paralelinde dosya hazırlılıklan yaptıklarımda aktardı. Koca şu bilgiyi verdi: "Tunus hükümeti fosfatlı gübrede pazarın aktif bir oyuncusu. Dolayısıyla yeni pazar projeksiyonu, madende teknik projeksiyonlar önemli. Kredibilite önemli. Dış finansman ihtiyacı da olacak projenin. Dış finansman ihtiyacı proje finansmanı yöntemiyle sağlanacak. Teklif vermemiz için maden, su kaynağı, lojistik imkanlarının oluşturulması ve bunların ön fizibilite sonuçlarının da rantabl olduğundan emin olmamız gerekiyor." Tunus hükümetinin yatırım için ortağını yıl sonuna kadar seçmesi beklenirken Koca, "Dünyanın en önemli fosfat üretecilerinden biri olan Tunus yatınmı ayrıca Razi ile sinerjide oluşturacak. Çünkü, İran'da her yıl 1 milyon ton fosfat kayasına ihtiyacımız var. Ayrıca buprojenin de Razinin ürettiği kükürt ve amonyaka ihtiyacı var. Bu yatırım bizi uluslararası pazarda önemli bir güç haline getirecek" diye konuştu. Tunus yatırımında ipi göğüslemeleri halinde hem yatay hem dikey entegrasyon şansını elde edebileceklerine dikkat çeken Koca, İran'a veya İran'dan yapılacak bir sevkiyatta geminin Süveyş kanalını dolaştığını bu açıdan bakıldığında Tunus'un Türkiye'ye lojistik olarak daha yakın olduğunu da vurguladı.